Aan de websites van Hans Ligteringen en Marie Jeanne de Rooij wordt gewerkt.
Niet alles zal werken zoals U gewend bent. Binnenkort is onze nieuwe LdR website te vinden onder www.ligteringenderooij.nl
posingascover
ARTISTIEK ONDERZOEK / POSING AS...
POSING AS … A BOOK 2021
Ligteringenderooij

Twintig cross-media projecten die reflecteren op de fysieke en mentale verhouding die mensen met hun eigen - al dan niet bewust gemanipuleerde – ruimtelijke omgeving (mensen en objecten) hebben.  
Uitgave, concept, lay-out, redactie: Ligteringen & de rooij, A4/244p

kvsr
ALS JE TOCH BEZIG BENT...
DE KUNST VAN DE SOCIALE RUIMTE


ONDERZOEK & PUBLICATIE. Opdracht: ABKV / Gemeente Zaanstad
Modus Operandi voor crosssectoraal opdrachtgeverschap van de overheid aan de creatieve sector.
RUIMTE-ONDERZOEK
Fotografie | Grafisch ontwerp


Titel: Ontwerpkracht voor bedrijventerreinen
Opdracht: Gemeente Hoorn, Bond Nederlandse Architecten BNA
PARTICIPATIEF ONTWIKKELEN

Bewoners zoeken naar nieuwe gebruiks- en belevingssuggesties voor het centrumplein van de Gemeente Wormerland. 2019-2021
Kunst in openbare ruimte
OPENBARE RUIMTE
PUBLIEKE KUNST | ERFGOED


Adviesteam Kunst & Vormgeving Zaanstad
Teamleden initiëren lokale cultuurprojecten en ontwerpopdrachten in de publieke ruimte en geven advies over behoud, beheer of transformatie van erfgoed(objecten). Zij maken ruimtelijke of maatschappelijke contextanalyses en geven beleidsadvies.

V.l.n.r: Gracia Kouw, Henze Boekhout,
Lafeber, Hansje van Halem, Paul de Reus, Observatorium R’dam, Hans Koetsier, Hans Verhulst
KEUZEVERWANTSCHAP
JAARPROGRAMMA | 2016.17
Architectuurcentrum Makeblijde | aMb


Keuzeverwantschap is een breed opgezet kennis- en onderzoeksprogramma over de interactie tussen ruimtelijke inrichting en gezondheid. Wat is de maakbaarheid van een gezond stedelijk landschap en hoe zet je het vliegwiel voor ontwikkeling in gang?

Organisatie & concept: H.Ligteringen | M.Leeuwenkamp i.s.m. NVTL / Nederlandse Vereniging voor Tuin- en Landschapsarchitectuur. Partners: Het programma is uitgevoerd dankzij de steun van en in samenwerking met de Nederlandse Vereniging voor Tuin- en Landschapsarchitectuur (NVTL), RIVM / Kenniscentrum Healthy Urban Living, WageningenUR - leerstoelgroep landschapsarchitectuur, VHG - Branchevereniging voor ondernemers in het groen, Gemeente Houten, Duurzaamheidsfonds Houten, Fonds Creatieve Industrie.
Keuzeverwantschap
KEUZEVERWANTSCHAP
GEZONDHEID | RUIMTE 2016.2017
PUBLICATIE 01.03.2017


Gezondheid & Ruimte bevat artikelen, ruimtelijke suggesties, ontwikkelscenario’s en ontwerprichtlijnen voor ruimtelijke ontwikkeling vanuit het gezondheidsperspectief.

Concept, redactie & layout: Hans Ligteringen, Marike leeuwenkamp.
Bijdragen: Hans Ligteringen, Marike leeuwenkamp, Theresia Leuchtenberger Technische Universität Berlin), TRACK Landscapes, Karres+Brands, H+N+S, Strootman Landschapsarchitecten, B+B en NVTL. Uitgave: Architectuurcentrum Makeblijde | aMb

cocreatie
GEZONDHEID & RUIMTE 2016
ONTWERPEND ONDERZOEK |
CASESTUDY HOUTEN


Crosssectoraal onderzoek naar de transitie van een bedrijvenzone (De Molenzoom in Houten) naar een gezond woonwerkgebied. Jonge stedelijke professionals, werkten in samenwerking met deskundigen en studenten(WUR) op het gebied van milieu, planologie, psychologie, gezondheid, design en beleid aan ruimtelijke scenario’s voor gezondheid.

Organisatie & concept: Architectuurcentrum Makeblijde | aMb i.s.m. NVTL. Deelnemers: TRACK Landscapes, Karres+Brands, H+N+S, Strootman Landschapsarchitecten, B+B, Commissie Vakontwikkeling van de NVTL, RIVM, DN Urbland Landschapsarchitect, Gemeente Houten, WoldendorpWildervank RCE, JansenGebiedsinnovatie, Eco-Wise, VHG Branchevereniging voor ondernemers in het groen, WUR, RUG faculteit Gedrags -en Maatschappijwetenschappen, Jutta Hinterleitner - Architect/BNA onderzoek.
gezondheid
COLLEGEREEKS
ONTWERPEN VOOR GEZONDHEID


Architectuurcentrum Makeblijde | aMb & NVTL
Deskundigen uit ruimtelijke ordening, zorg, wetenschap en creatieve industrie gaan in op de relatie tussen gezondheid en bebouwde omgeving.
\ PLANNING VOOR GEZONDHEID 23.09. //
Mathijs Dijkstra - MD Landschapsarchitecten
\ GEZONDHEID & RUIMTE 23.09. //
Maria Koelen | Health & Society | Wageningen University
\ COMFORTZONE | BELEVING & GEDRAG 14.10. //
Wouter Tooren | Bureau Eyckveld
\ LEVENDE GEBOUWEN 14.10. //
Pieter Hennipman | Eco-Wise
\ HOE MAKEN WE GEZONDE STEDEN? 18.11. /
Martin Knuijt | OKRA Landschapsarchitecten
\ STEDELIJKE NATUUR & GEZONDHEID 18.11
Sjerp de Vries, Environmental Research (Alterra), WUR
GEZONDHEID | RUIMTELIJK BELEID
SEMINAR


Prominente deskundigen, designers en beleidsmakers op het gebied van gezondheid en ruimtelijke ordening houden pleidooien voor een nieuwe kijk op ruimtelijke ordening waarbij de focus niet alleen ligt op economische waardecreatie, maar ook op gezondheid en persoonlijke-, maatschappelijke- en milieu waarden.

Tjisse Brookman - zorgverzekeraar De Friesland, Arthur van Iersel - GGD GHOR, Hanneke Kruize - RIVM, Dirk Sijmons - H+N+S, Jeannette Schreurs - Niek Roozen bv. Organisatie & concept: Architectuurcentrum Makeblijde | aMb i.s.m. NVTL.
RUIMTE | KLIMAAT
JAARPROGRAMMA | 2016.17
Architectuurcentrum Makeblijde | aMb 


Kennis-, ontwerp- en participatieprogramma rond klimaatadaptatie. Maatregelen voor ruimtelijke adaptatie zullen lokaal vooral succesvol zijn als zij worden verbonden met andere opgaven op het gebied van leefbaarheid, ruimtelijke ordening en economie. Dit betekent dat locaties opnieuw geobserveerd, geanalyseerd en begrepen moeten worden vanuit huidig én toekomstig gebruik en vanuit het klimaatperspectief.

Organisatie & concept: H.Ligteringen | C.Temperilli 
Partners:Het programma is uitgevoerd dankzij de steun van en in samenwerking met de Nederlandse Vereniging voor Tuin- en Landschapsarchitectuur (NVTL), Gemeente Houten, Duurzaamheidsfonds Houten, Fonds Creatieve Industrie.
KLIMAATATELIERS
PUBLICATIE KLIMAATSAFARI 2016


Klimaatadaptatie vraagt naast technische en ruimtelijke ingrepen ook het inbedden van burgerparticipatie in het beleids- en uitvoeringsproces. De beste manier om burgers voor langere tijd als probleemeigenaar bij klimaatissues te betrekken is ze een rol te geven bij de uitwerking van concrete ruimtelijke opgaven. In het verhaal over hoe een stad gebruikt en beleefd wordt liggen de integrale oplossingen voor zowel klimaatadaptatie als voor nieuwe (her)gebruiks-, en verbetersuggesties.

Organisatie & concept: Architectuurcentrum Makeblijde | aMb.
Projectteam: Gemeente Houten, Annette de Vries, Jeannette Schreurs, Arjan Vergeer, Claudia Temperilli, Fien Dekker, Guido Schot, Jutta Hinterleitner, Maria Jesus Huarte, Marike Leeuwenkamp, Pieter Hennipman, Quirijn Kuchlein, Ramon Elsevier, Thomas Jansen. Uitgave, Publicatie: Architectuurcentrum Makeblijde | aMb. Met steun van: Fonds Creatieve Industrie / Duurzaamheidsfonds Houten
WATER | STAAT
STATE OF THE ART | KLIMAAT LOKALE
SEMINAR | 22.01.16


Tijdens het seminar WATER | STAAT wordt ingegaan op ‘state of the art’ klimaat- en waterprogramma’s, die al zijn opgezet in bestaande openbare ruimte. Samenwerken’ is het terugkerende credo binnen de zogenaamde adaptatiestrategieën. Maar hoe houdt je allemaal hetzelfde doel voor ogen, namelijk de gebouwen en openbare ruimte daaromheen niet alleen klimaatneutraal en waterrobuust, maar ook comfortabel en economisch vitaal te maken? 

Organisatie & concept: Architectuurcentrum Makeblijde | aMb.
Met bijdragen van Hans Ligteringen, Egbert Roozen directeur - VHG Branchevereniging voor ondernemers in het groen, Erik Groenland - gemeente Houten Milieu, Thomas Jansen - Jansen Gebiedsinnovatie, Ferdinand Kiestra, innovator bij Waterschap Aa en Maas, Tieme Haddeman - Urban Green, Jeannette Schreurs - Niek Roozen Landscape Architect
RUIMTE | KLIMAAT
COLLEGEREEKS 2016


Colleges over landschappelijke opgaven en uitdagingen die alleen zinvol kunnen worden opgelost door interventies op een groot schaalniveau.

\ WATERVEILIGHEID
Mathieu Schouten - gemeente Nijmegen, Cor Beekmans – Rijkswaterstaat, Eric Luiten - Rijksadviseur Landschap en Water
\ ECOLOGISCHE VEERKRACHT
Flip Witte - KWR Watercycle Research Institute, Nieuwegein, Stijn Koole - Bosch Slabbers,
\ ENERGIELANDSCHAPPEN
Nikol Dietz - H+N+S landschapsarchitecten, Renzo Veenstra - RRog stedenbouw en landschap,
\ LEEFKLIMAAT
Sanda Lenzholzer – WUR, Annemieke Fontein - gemeente Rotterdam,
\ INNOVATIEVE INFRASTRUCTUUR
Paul Kersten - wUrck, Mark Degenkamp - gemeente Utrecht
AMSTERDAM - RIJNKANAAL
ONTWERP ONDERZOEK


Architecten en geïnteresseerde burgers onderzoeken hoe ecosysteemdiensten en milieu- en energietechniek gebruikt kunnen worden om de ‘kanaalzone’ te transformeren naar een toegankelijk natuurrijk gebied met geheel nieuwe gebruiksfuncties voor recreatie, energie, klimaatadaptatie en/of duurzame bedrijvigheid, zorgfuncties, sport et cetera.? Energie- water- en ecologische kringlopen worden zichtbaar en beleefbaar geïntegreerd binnen landschap, architectuur en infrastructuur. 

Hans Ligteringen - Marieke van Hensbergen - Architect at JDWA, Guido Schot - Studio-one, Judith Scharff - Scharff-landarchvisuals, Claudia Temperilli – Architect, Thomas Jansen – Gebiedsinnovatie, Deltavormgroep
> IDENTITEIT EN TOEKOMSTIGBESTENDIGHEID
VAN EEN NEW TOWN


Samenstelling & redactie: Hans Ligteringen Karin Christof
Uitgeverij: Blauwdruk, Architectuurcentrum Makeblijde | aMb
Artikelen: Hans Ligteringen | Karin Christof | Marrit van der Schaar | Ivan Nio | Marieke Rietbergen
A PERFECT WORLD
\ ONTWERP ONDERZOEK 2012.13
\ PUBLICATIE






A Perfect World
is het resultaat van ontwerpend onderzoek naar het levensloopbestendig maken van Modelstad Houten, dat in 2012 en 2013 is uitgevoerd op initiatief en onder leiding van Hans Ligteringen en Karin Christof.

Met bijdragen van: Caro van Dijk (Caro van Dijk Architectuur), André Botermans (Stedenbouwkundige Gemeente Houten), Petra Dijkstra (woningstichting Viveste), Joost Maas (Habion), Sep Meijers (Voorzitter PCOB Protestants Christelijke Ouderen Bond), Erwin van den Brink, Jelmar Brouwer, Lisanne Gerritzen, Floris Grondman, Kim Kool, Mirte van Laarhoven, Willemijn van Manen, Nik van Nuland, Mark Spaan, Mark van Vilsteren, Brigitta van Weeren (Studenten landschapsarchitectuur Academie van Bouwkunst Amsterdam), Rochelle Wolvers (Urbanism TU Delft), Hans Ligteringen, Karin Christof (Architectuurcentrum | aMb). Partners: Viveste, Habion, de gemeente Houten, de Ouderenbond en de studenten van de Amsterdamse Hogeschool voor de Kunsten AHK /Academie van Bouwkunst en de TU Delft, Park Makeblijde, Reinder Bakker /Overtreders W, Marieke van den Heuvel, Marieke Timmermans, Chris van Gent en Stimuleringsfonds Creatieve Industrie
POSING AS ...
LICHTgids 2007<|>2013
CROSSMEDIA PROJECT Opvangcentrum Verdronken land van 's-Gravenhage


Productie: Ligteringenderooij www.satellietgroep.nl
Het uitgangspunt van de Satellieteiland-organisatie is om binnen het domein van kunst en cultuur na te denken over de toekomstige herinrichting van de Nederlandse kustlijn.
HOUDEN VAN HOUTEN
SEMINAR MODELSTAD HOUTEN 05.07.2013

Identiteit | Governance | Toekomstvisie

Een dag lang wordt met politici, burgers, wetenschappers en stedelijke professionals de balans opgemaakt van de suburbane modelstad Houten. De uitdaging waar de suburbane netwerksteden voor staan is om enerzijds haar waarde als suburbaan woonklimaat te behouden en anderzijds te kunnen vernieuwen om vitaal te kunnen blijven.

Organisatie & concept & Moderatie: Hans Ligteringen Karin Christof. Architectuurcentrum Makeblijde | aMb & gemeente Houten
PUBLICATIE: ALTIJD BUITEN
PARTICIPATIEF ONDERZOEK
Eiland van Schalkwijk | Altijd Buiten


Hans ligteringen en Marike Leeuwenkamp onderzoeken de kenmerken van het bewonen en gebruiken van het landelijke gebied zoals de voedselproductie, de gemeenschap, het natuurbeheer, de economie etc. vanuit persoonlijke betrokkenheid en kennis van tradities.
Auteurs: Hans Ligteringen, Marike Leeuwenkamp, Bewoners van Schalkwijk. Uitgever: Architectuurcentrum Makeblijde|aMb - ISBN: 978-90-90265 | Paperback, pagina's: 240
GEBIEDSANALYSE BUITENGEBIED
UITNODIGINGSPLANOLOGIE 2012/2013


\ Ontwikkelsessies i.s.m NederlandBovenWater / aMb. / Gemeente Houten Ontwikkelsessies i.s.m LTO / Dienst Landelijk Gebied / Park Makeblijde.
\ Artikel: Ligteringen, Voedsellandschap als drager voor het kenmerkende open landschap op het Eiland van Schalkwijk - Dienst Landelijk Gebied / Ministerie van Economische Zaken
SPEEDCREATIE VOOR SLOW ARCHITECTUUR
24u COCREATIE CENTRUMGEBIED
PARTICIPATIEF DESIGN


Het design-event was een experiment om tijdens een continue uitdijende stroom van private observaties en kleinschalige één op één dialogen tussen creatievellingen, gebiedsbetrokkenen en passanten stapsgewijs een dossier samen te stellen. Een dossier dat een nieuw beeld en belevingskader moet vormen voor het toekomstige bredere traject van gebied(her)ontwikkeling.

Concept & organisatie: Hans Ligteringen & Karin Christof
Deelnemers: Arjan Vergeer, Arthur Middelkamp, Charles Verwimp, Claudia Temperilli, Danielle Huls, Dirk Bangma, Dorothee Dijkhuis, Hans Ligteringen, Joop Zuur, Jutta Hinterleitner, Karin Christof, Marie-Jeanne de Rooij, Marike Leeuwenkamp, Paulien van Doorn, Peter Hoogeveen, Pim de Moedt, Quirijn Kuchlein, Tilmann Meyer-Faje
\ SEMINAR - THINK FIRST EAT LATER
\ ONTWERP ONDERZOEK | TRUSTDESIGN

De rol van ontwerp binnen de voedselproductieketen


THFL is een initiatief van de Adviescommissie Beeldende Kunst & Vormgeving van de gemeente Zaanstad. Producenten binnen de voedselproductieketen zijn het middelpunt van een kluwen van informatiestromen rond voedsel, voedselkennis, voedselproductie en voedselbeleving. Beeldvorming over voedselveiligheid en duurzaamheid is een belangrijke (f)actor bij het ontwikkelen van producten binnen de productieketen. Vertrouwen is direct verbonden met nemen van verantwoordelijkheid. Verantwoordelijkheid voor aanbod, keuzevrijheid, veiligheid, hygiëne, zorg, milieu, welzijn, gebruikersgemak, werkomgeving, smaak, omgeving, ruimtelijke ordening, toegankelijke informatie et cetera. De creatieve sector heeft bij uitstek de vaardigheden om nieuwe originele concepten voor beeldvorming en communicatie te ontwikkelen.

Deelnemers: Esther Polak & Ivar Van Bekkum  | Jeroen Barendse – Bureau LUST | Marie Jeanne de Rooij / POLYMORPH | Caro Verbeek  | Peter van der Helm  | Martijn Engelbregt - EGBG.nl  | Studio Eric Klarenbeek & Maartje Dros | Eric Vreedenburgh - Archipelontwerpers | Mattie van der Worm | Eiproma | Adriaan Goede / Exter | van Wijngaarden | Hellema BV. THFLteam: Hans Ligteringen / Guda koster / Reinder Bakker
HEDENDAAGS 'REWILDING' & GROENE EXOTEN
CROSSMEDIA PROJECT | HET GROENE GEMAK
TULPEN & PAPAVERS


Ligteringen / Leeuwenkamp 2013
In de tentoonstelling HET GROENE GEMAK laten kunstenaars en ontwerpers hun fascinatie zien voor de ongemakkelijke relatie mens-natuur, vooral het beheersen, toe-eigenen en bezweren van de natuur. GEMAK belicht de status van groene exoten in Nederland.
Groene Gemak: GEMAK | Marie Jeannne de Rooij & Galerie Maurits van de Laar
FILM
TUIN | VERLANGEN & CONTROLE


De film reconstrueert uit een groot aantal gesprekken met experts op het gebied van kunstgeschiedenis, landschap & openbare ruimte, tuinarchitectuur, technologie en muziek, een zestal doorlopende verhalen die elk op eigen wijze een persoonlijk engagement uitlichten in de context van een specifiek vakgebied.

INTERVIEWS / VOICEOVER: Clemence Kik-Van Gils & Luke Dijksma-Koopal, Doopsgezinde-Remonstrantse Gemeente Hoorn --- Prof. Dr. E.A. (Erik) de Jong,Universiteit Leiden, Geschiedenis van tuin- en landschapsarchitectuur --- Piet Oudolf,Tuinarchitect --- Ir. Leendert Koudstaal, Boom-expert gemeente Den Haag --- J.H. (Jan) Scholten, Hoofd Stadskwekerij Den Haag ---Drs. W.N.J. (Bob) Ursem, Wetenschappelijk directeur hortus botanicus TU Delft --- Wim Vriezen, Programmamaker Radio Nederland Wereldomroep
FILM
STAD<|>BEHEER/HART VOOR DE STAD


Het visuele profiel van een stad en daarmee samenhangend haar imago en identiteit wordt voor een belangrijk deel bepaald door de structuur van haar beheer(s)organisatie. De film zoomt in op dit enkele facet van stedelijke dynamiek en visualiseert Den Haag vanuit het perspectief van haar beheer(s)verantwoordelijkheid.

Film: 40 Minuten 2500 ex | Afdeling Communicatie, Dienst Stadsbeheer Gemeente Den haag. Concept, camera, geluid, samenstelling, regie, montage: Hans Ligteringen
Research & coördinatie: Didi Corver, afdeling Communicatie, Dienst Stadsbeheer. Concept & advies: Marie Jeanne de Rooij
MAPPING THE SYSTEM | (RE)MAPPING DOWN UNDER \ AUSTRALIA 2005.07
\ Atrium Stadhuis Den Haag
\ Publicatie: De Overkant | Down Under


Het fotoproject Mapping the System 2005/2007 heeft expliciet de uiterst subjectieve zintuiglijke beleving van logica en samenhang in ‘(stedelijke) ruimte' als onderwerp. Mapping the System is onderzoek naar verborgen structuren in ruimtelijke ordening. Ruimtelijke ordening als residu van zelfregulering (toeval) en planning (controle).
MAPPING THE SYSTEM | (RE)MAPPING DOWN UNDER | FILM-RESEARCH PROJECT
\ Haags Historisch Museum

De film brengt de gefotografeerde, gefilmde stad én de gearchiveerde stad als visueel vergelijkbare ruimtelijke en architectonische constructies samen in één framewerk. Gelijkgeschakeld in filmTIJD en geschaald naar het kader van de filmprojectie. Afgebeelde structuren van ruimtelijke ordening in de breedste zin van het woord worden vergeleken met de ruimtelijke ordening van stedelijke data Beide zijn representaties van dezelfde sociale stedelijke processen en patronen en beide zijn ontsproten aan ons verlangen naar een tastbaar collectief geheugen vastgelegd in een architectonisch framewerk waarin de voortschrijdende TIJD ogenschijnlijk en bedrieglijk is geëlimineerd.
MAPPING THE SYSTEM | (RE)MAPPING DOWN UNDER / FOTO-RESEARCH PROJECT

Het fotoproject brengt vanuit het eigen Nederlandse culturele perspectief, het Australisch cultuurklimaat in kaart. Een cultureel klimaat ingebed in de typische Australische sociaal-geografische, klimatologische, politieke en economische omstandigheden. Het Australische stedenlandschap waar begrippen als lopen/wachten, binnen/buiten, afstand/schaal etc. een andere betekenis hebben als gevolg van geografische en klimatologische omstandigheden.
THE GREEN CITY-DIALOG
HANDS ON URBAN PLACE-MAKING
CULTURELE INTERVENTIES ALS PLANNINGSINSTRUMENT


Concept & organisatie: Karin Christof (Architectuurcentrum Makeblijde) en Vincent Kuypers (Alterra, Wageningen UR) Stimuleringsfonds voor Architectuur. Deelnemers: Hans Venhuizen (cultureel planner, Bureau Venhuizen), Bart Lankester (communicatie wetenschapper, Morgenstrand), Michiel de Lange (onderzoeker, The Mobile City), Pieter Veen (landschapsarchitect, Vista Landschapsarchitectuur en Stedenbouw), Elma van Boxel (ZUS, Zones Urbaines Sensibles), Hans Ligteringen (programmamaker, Architectuurcentrum Makeblijde), moderatie: Bart Cosijn
\ LITERATUUR | COMMUNITY-ART PROJECT
\ PUBLICATIE - HWGAG


Een community-art project met kunst en cultuur als bindmiddel en inspiratiebron voor een stad in wording. Het schrijven en beschrijven van onze persoonlijke denk- en leefruimte in samenhang met het ontworpen stadslandschap. Het project heeft expliciet ingezoomd op de rol van taal voor het in gebruik nemen en het zich toeëigenen van een nieuwe stad op een plek waar ruimte moest worden gevonden in een overwegend landelijk gebied.

Concept /organisatie: Hans Ligteringen & Marike Leeuwenkamp. Bijdragen van Jan Hendrik Bakker Jutta Hinterleitner, MJF de Rooij, Angela Raanhuis